Niçin CDN kullanmalıyız ?

 Daha Hızlı Performans ve Daha Düşük Gecikme

CDN kullanmanın ilk nedeni web sitelerinizin hızını kolayca arttırırken aynı zamanda da gecikmeleri düşürmesidir.

 Geleneksel Hosting Hizmetleri Yetersiz

Geleneksel web hosting hizmetleri web sitelerinin ihtiyaçlarını artık karşılayamamaktadır. Dünyanın farklı noktalarında yer alan kenar sunucularıyla CDN altyapısı, geleneksel web hosting hizmetlerinin kaynaklarını geride bırakıyor. Yüksek kaliteli multimedya içeriklerini güvenilir ve uygun maliyetli bir şekilde servis etmede kritik bir rol oynuyor. Artık birçok web sitesinin trafik yükünün büyük bir bölümünü karşılama sorumluluğu CDN’lere ait. CDN’ler web hosting servisinizde tasarruf ederek daha az kaynak kullanmanıza olanak sağlarlar.

 SEO Avantajları

Sayfa hızı Arama Motoru Optimizasyonu (Search Engine Optimization – SEO) için çok önemli bir faktördür ve arama motorlarında sayfaların üst sıralarda yer almasıyla yakından ilişkilidir. Birçok arama motoru formüllerinde sayfa yüklenme süresini göz önüne almaktadır.

 Güvenilirlik (Reliability)

Web sitelerine erişim için gerekli bileşenlerin sayısı arttıkça herhangi bir bileşende hata oluşma olasılığı artmaktadır. CDN kullanıldığında hata olabilecek bir başka noktanın daha sisteme eklendiği doğrudur. Ancak mimari organizasyonu itibariyle aslında CDN, tam tersine güvenilirliği arttırmaktadır. CDN ile bir web sitesine gelen istekler her zaman kendilerine en yakındaki en uygun durumda bulunan PoP noktasındaki Kenar Sunucusuna yönlendirilmektedir. Eğer PoP’lardan birinde hata yaşanırsa, istek uygun durumda olan başka bir PoP noktasına yönlendirilmektedir.

 Trafikteki Sivri Uçlar ve Ölçeklenebilirlik

İçeriklerin büyük bir bölümü içerik dağıtım ağı ile ulaştırıldığı için artık orijin sunucunuzun eskisi kadar yoğun çalışmasına gerek kalmamaktadır. Bu da web sitenizin düşük bir çabayla çok daha ölçeklenebilir bir hale gelmesine izin vermekte ve sizin için maliyetli olan down olma zamanlarından kaçınmanızı sağlamaktadır.

 Daha iyi bir Güvenlik ve DDoS Koruması

CDN ilave güvenlik önlemi sağlayabilmektedir. Trafiğin %60’dan fazlası CDN ile sunulacağı için CDN kenar sunucuları size gelebilecek DDoS saldırılarını da hafifletecektir.

 Daha Düşük Maliyetler

CDN, web sitenizin kullandığı bant genişliği kullanımını azaltacağı için orijin sunucunuzun yükünü ve maliyetini düşürecektir.

CDN Nedir? Nasıl çalışır?

İçerik Dağıtım Ağı (Content Delivery Network – CDN), dünyanın farklı noktalarında yer alan ve datacenter adı verilen veri merkezlerine stratejik olarak yerleştirilmiş sunuculardan oluşan, dağıtık bir sistemdir. İçerikleriniz (resim, video, JavaScript, css, dosyalar, vb.) CDN’de birden fazla kopya ile sunucularda son kullanıcılara teslim edilmek üzere hazır olarak bulundurulur. Diğer bir deyişle CDN, içeriğinizi önbellekleyen, depolayan ve lokasyonlarına göre birden çok son kullanıcıya eş zamanlı olarak dağıtan bütünleşik bir sistemdir. Bu teknolojinin en büyük hedefi içerikleri son kullanıcıya yüksek performansla ulaştırmaktır.

Örneğin web siteniz İstanbul ise, Ankara’da web sitenize ulaşmak isteyen son kullanıcılar, Münih’teki son kullanıcılara göre web sitenize daha hızlı ulaşacaklardır. Web sitenize ulaşmak isteyen son kullanıcılar ile web sunucularınız arasındaki mesafe arttıkça içeriklerinizin onlara ulaşma süreleri uzayacak ve kullanıcı deneyimleri gittikçe kötüleşecektir.

CDN’ler Nasıl Çalışır?

CDN’ler Varlık Noktaları (Points of Presence – PoPs) adı verilen sunucu ağlarından oluşur. Bu sunucuların (PoPs) her biri tüm dünya üzerinde farklı lokasyonlara yayılmış bir şekildedir. Son kullanıcının erişeceği ve kendine en yakın noktada yer alan CDN sunucusuna “Kenar Sunucusu” (Egde Server) adı verilir. CDN kullanan bir web sitesi ya da uygulama içeriklerine bir son kullanıcı istekte bulunduğunda, kendisine en yakındaki kenar sunucusuna bağlanacaktır. Bu sayede de içeriklere hızlı bir şekilde ulaşarak, mümkün olan en iyi kullanıcı deneyimini yaşayacaktır.

Statik içerik nedir?

Statik içerik son kullanıcıya tekrar yaratılmadan, değiştirilmeden ya da işlenmeden gönderilebilen herhangi bir içeriktir. Sunucu her kullanıcıya aynı dosyayı gönderir. Bu sayede statik içerikler internet üzerinden gönderilen en basit ve en verimli içerikleri oluştururlar.

Dinamik içerik nedir?

Dinamik içerik birçok ön tanımlı koşula göre (örn. kullanıcıya özel durumlar) otomatik olarak değişebilen site içeriklerini tanımlamak için kullanılan bir terimdir. Web sitesindeki içerik dinamik olarak düzenlenecek, böylelikle de farklı kullanıcılar farklı içerikler göreceklerdir. Dinamik içerikli web sayfaları sunucu tarafındaki betiklerle (script) oluşturulmaktadır.

Dinamik İçerik Hızlandırma: Front-end Optimizasyonu (FEO) Nedir?

“Front-end” terimi web siteniz ile son kullanıcı olan web tarayıcısı arasında, web servisleri bağlamında gerçekleşen etkileşimi ifade etmektedir. İçerik optimizasyonu olarak da tanımlanan Front-end Optimizasyonu (FEO) web sitenizin daha web-tarayıcı dostu olması ve daha hızlı yüklenebilmesi için yapılan düzenleme ve ayar süreçlerinden oluşmaktadır.

FEO genel olarak, bir sayfanın yüklenebilmesi için gereken istek sayısını azaltmaya ve sayfa içeriklerinin boyutlarını küçültmeye odaklanır.

FEO işleminde, web tasarımcıları algılanan ile gerçekte olan sayfa yüklenme sürelerini birbirinden ayırırlar. Burada algılanan sayfa yüklenme süresi düşünülmektedir. Çünkü gerçekte olan sayfa yüklenme süresi bir performans değerlendirme parametresi iken algılanan sayfa yüklenme süresi kullanıcı deneyimi üzerinde büyük bir etkiye sahiptir.

CDN kullanmak SEO’yu nasıl etkiler?

CDN’ler son kullanıcıya ulaştırılan içeriğin hızını ve kalitesini iyileştirirler. Sayfa hızlanmasını sağladıkları ve verimli içerik dağıtımı uyguladıkları için arama motoru sıralama problemine bir çözüm olarak görülebilirler. Ancak arama motoru sıralamalarında üstlere çıkmak için yapılması gereken tek etken CDN kullanmak değildir. Bu bağlamda CDN’lerin arama motoru optimizasyonu (Search Engine Optimization – SEO) sonuçlarını etkileyen, teknik faktörleri iyileştirme çözümü olarak düşünülmesi gerekmektedir.

Örneğin, CDN’ler birçok lokasyonda ve sunucuda web sitenizin aynı versiyonunun servis edildiğini garanti ederler. Önbellekleme algoritmaları ve kanonik başlık bilgilerini kullanarak, web sitenizdeki aynı içeriğin birden fazla kez yaratılması sorununu ortadan kaldırırlar ve web sitenizin SEO’sunun iyileşmesine katkıda bulunurlar.

Sayfa yüklenme süresinin de arama sıralamalarını etkilediği aşikardır. Google SEO iyileştirmesi için sayfa yüklenme süreleri ve hızlarının önemini vurgulanmaktadır. Sayfa hızının iyileştirilmesinde CDN’lerin payı çok fazla bilinmese de CDN’ler sayfa hızlarının optimize edilmesinde büyük rol oynarlar.

CDN kullanımının SEO’ya etkileri:

  • İçeriklerinizin yüklenme sürelerini iyileştirir

  • Web sunucunuza gelen bağlantı sayılarını azaltır

  • Kullanıcı deneyimini ve site performansını arttırır

  • Kullanıcılara gönderilen resimlerin boyutunu küçültür

  • Web sitenizin stabil çalışma durumunu korumak için trafik ani çıkışlarını en aza indirir

  • Yüksek trafik durumunda servisinizi ölçekleyebilmenizi sağlar

CDN kullanmak DDoS saldırılarını azaltır mı?

CDN’lerin DDoS saldırılarına karşı bir çözüm olduğu şeklinde yanlış bir algı bulunmaktadır. Ancak gerçekteki durum ise, yapıları gereği CDN’lerin DDoS saldırılarından çok fazla etkilenmemesidir. Dolayısıyla servis verdikleri içerik sağlayıcıları de bu saldırılardan direkt olarak etkilenmemektedirler. CDN’ler DDoS saldırılarındaki büyük hacimdeki trafiği içeri kabul edip ağın içine alarak aslında “herkese açığız” yaklaşımını sergilerler. Ayrıca, CDN tabanlı DDoS korunma çözümlerinin çoğu sadece HTTP/HTTPS DDoS saldırılarını telafi edebilmektedir. Çok yaygın bir şekilde gerçekleşen NTP/DNS amplifikasyon gibi saldırılar için CDN’in bir etkisi bulunmamaktadır.

CDN’ler bulut-bazlı iki temel DDoS çözümü sunmaktadırlar:

  • Düzenli işlemler için simetrik korunma sağlayan her-zaman-aktif çözümler

  • Daha yüksek tehdit durumları için istek-bazlı çözümler

Anycast DNS nedir?

Anycast birçok lokasyonda aynı IP prefix’inin ilan edilebildiği bir ağ teknolojisidir. Ağ yönlendirme protokolü, kullanıcı isteklerini sunucular ile kullanıcı arasındaki erişilebilirlik durumuna göre nereye yönlendireceğine karar verir. Buna göre Anycast teknolojisinin birçok avantajı bulunmaktadır:

  • Öncelikle, oturmuş bir ağ durumunda anycast servisinin kullanıcıları (DNS bunun en iyi örneğidir) yönlendirme protokolü bakış açısından kendilerine hep ‘en yakındaki’ sunucuya bağlanırlar. Bu da gecikmeleri azaltırken bir seviyede yük dengelemesi de sağlar (kullanıcıların ağ içinde eşit bir şekilde dağıldığı kabul edilirse).

  • Bir diğer avantaj ise konfigürasyon yönetimi kolaylığıdır. Sunucunuzun bulunduğu yere göre (örn., Asya, Amerika, Avrupa) farklı DNS sunucuları konfigüre etmek yerine her lokasyonda sadece bir tane IP adresi konfigüre edilmektedir.

Paket gecikmesinin büyük bir bölümü coğrafi uzaklıkla ilişkilidir. Anycast ile yönlendiricilere internetin farklı noktalarında aynı sunucumuzun bulunduğunu söyleriz. İnternetteki yönlendiriciler ise her zaman isteğin gideceği noktaya en yakın (hop sayısı en duştuk) rotayı seçerler. Böylece farklı noktalarda dağıtık olan DNS sunucularımız, ayni IP’den hizmet verdikleri için her zaman son kullanıcıya en yakın noktadan hizmet verirler. Bu sayede en düşük gecikme ile DNS isteklerin çözülmesi sağlanmış olur.

Geoblocking (Coğrafi Bloklama) Nedir?

Geoblocking (Coğrafi Bloklama) kullanıcıların coğrafi lokasyonlarına göre içeriğe erişimini engellemek ya da içeriği değiştirmek; veya kullanıcıların internete bağlanmalarını kısıtlamak amacıyla kullanılan bir teknolojik koruma aracıdır. Son kullanıcının lokasyonu hesaplanır. Sonrasında ise kullanıcının IP adresi kara liste ya da beyaz listeyle karşılaştırılarak elde edilen sonuç, sistemin bu kullanıcının internet üzerinden içeriğe (örn. filmler, TV programları, spor müsabakaları) erişip erişemeyeceğine karar vermesinde kullanılır. Burada asıl amaç genellikle telif hakları ve lisanslardır. Geoblocking için başka nedenler de bulunabilir. Örneğin zararlı trafiği bloklama ya da farklı ücretlendirmeye tabi tutma, lokasyonun farkında olarak kimlik doğrulama, sahtekarlığı önleme ve internet üzerinden kumar oynama gibi.

Purge isteğimin sonucunu nerede görebilirim ?

Purge isteklerinin sonuçlarına zone detayları sayfasındaki Purge İstatistikleri listesi kontrol edilerek ulaşılabilir. Eğer yapmış olduğunuz isteğiniz bulk (toplu) ya da REST API isteğiyse, uygulamaya purge isteğinizin tamamını bitirebilmek için ihtiyaç duyduğu zamanı tanımanız gerekmektedir.

CDN’ler video akışı için önemli midir?

Bir video CDN veya diğer adıyla video içerik dağıtım ağı, web bağlantılı cihazlara canlı veya isteğe bağlı, yüksek kaliteli videolar sunan, coğrafi olarak dağıtık sunucu ağıdır.

Özelleştirilmiş video akış sunucuları ile video CDN’de, birden fazla sunucuda içerikler geçici olarak depolanır ve önbellekleme yoluyla son kullanıcıya hızlı ve yüksek performans ile iletimi sağlanır. Son kullanıcı bir yayını izlemek istediğinde, yayın son kullanıcıya coğrafi olarak en yakın konumdaki önbellekleme yapan sunucudan servis edilir.

Şebeke servis sağlayıcıları, artan talebe ayak uydurmak için, VoD sunucusu (İstek Üzerine Video) ve/ya IPTV sunucusu (İnternet Protokolü Televizyonu) teknolojisini destekleyen kendi içerik dağıtım ağlarını oluşturma gereksinimi duymaktadır. Kendi video CDN’lerini kuran şebeke servis sağlayıcıları aşağıdaki avantajlardan yararlanır:

  • Birincil ağdaki trafiği azaltarak genel olarak video içeriğini ve web performansını iyileştirir.

  • Yeni müşteri çekmek ve mevcut aboneleri korumak için katma değerli, hedefli hizmetler oluşturur.

  • Video CDN altyapısının olması, müşteri memnuniyetini arttırarak içerik sağlayıcılarına da fayda sağlar.

  • CDN altyapısı üzerinden yapılan video akışı, video içeriklerinin iletiminin daha hızlı ve daha güvenli bir şekilde yapılmasını sağlar. CDN’ler, kullanıcı memnuniyeti için en önemli parametrelerden biri olan gecikmesiz görüntüleme deneyimi sunar.

Genel olarak, tüm üst seviye CDN’ler video akışı için iyi performans gösterirler, ancak her birinin farklı alanlarda avantaj ya da dezavantajları olabilir. Dikkat edilmesi gereken önemli faktörlerden bazıları şunlardır:

  1. Coğrafya – İzleyicileriniz tüm dünyaya dağılmış durumda mı, yoksa çoğunlukla Asya, Avrupa veya ABD gibi bazı kıtalara veya ülkelere yoğunlaşmış durumda mı? Belirtme sebebimiz, çoğu üst seviye CDN’ler Asya’da düşük bir varlığa sahipken bazı CDN’ler de özellikle belirli bölgelerde yüksek performans ile çalışmaktadır. Pek çok CDN firması, yalnızca ABD’ye özel olarak hizmet vermektedir.

  2. Ölçek – İzlediğiniz yayınlar daha çok uluslararası yayınlanan canlı spor müsabakaları mı, yoksa VoD hizmeti mi? Dünyada yalnızca bir kaç CDN, özellikle canlı yayın için, global ölçekte hizmet verebilecek altyapıya sahiptir

  3. Ücretlendirme: Kullandığın kadar öde modelini benimseyen bir startup firma mısınız, yoksa düzenli ve belirli bir tüketimi olan bir firma mısınız? Farklı CDN’ler farklı iş modellerine hitap edebilir.

CDN’ler mobil kullanıcılar için fayda sağlar mı?

Cisco’nun yayınladığı yıllık internet raporuna göre, mobil internet kullanımı her yıl hızla artmaktadır. Bu artış, mobil kullanıcılara hizmet veren içerik sağlayıcılarının da hızlı ve güvenilir hizmet vermelerini gerektirmektedir.

Mobil kullanıcıların, CDN altyapısının sağladığı en az %10’luk sayfa yüklenme hız artışını kolayca farkedebildiği bilinmektedir. Mobil cihaz kullanıcıları, deneyimledikleri sayfa açılma ya da içerik indirme performansının en azından sabit cihazları ile deneyimledikleri performansa yakın olmasını bekliyorlar. CDN’in PoP konumlarının optimize olması, mobil kullanıcılarının performansının da iyileştirilmesini sağlayan bir faktördür.

Hibrit CDN nedir?

Hibrit CDN, tüm içerik sağlayıcıları tarafından ortak kullanılabilen Genel CDN ile sadece belirli bir sağlayıcıya özel hizmet veren Özel CDN’in birleşimidir. İçeriklerinizin (özellikle Video servisinizin) maliyetini, performansını ve esnekliğini optimize eder. Genel CDN geniş bir erişim ağı sağlar. Özel CDN uygun maliyetli ölçeklenebilirlik sağlar.

Origin Pull ve Push arasındaki fark nedir ?

CDN ile içerik dağıtımı için Origin Pull ve Push olmak üzere iki yöntem bulunmaktadır. Servis etmek istediğiniz içeriğin, CDN kenar sunucularına nasıl aktarılabileceğini belirler.

Origin Pull yönteminde, CDN altyapısı ile bağlantınız sağlandıktan sonra, son kullanıcının ilk kez talep ettiği içeriği CDN kenar sunucusu sizin sunucunuzdan alır, önbelleğine ekler ve son kullanıcıya iletir. Aynı içerik talebi tekrar geldiğinde, bu kez CDN sizin sunucunuza gitmeden kendi önbelleğinden içeriği servis eder. Bu yöntem ile, içerik sağlayıcının içeriklerini CDN’e taşımasıına gerek kalmamaktadır.

Push yönteminde, içerik sağlayıcının içeriğini öncelikle CDN sunucularına aktarması gerekmektedir. Aktarma işlemi FTP gibi protokoller ile yapılabilir. Daha sonrasında, CDN tarafında bu içerikler kenar sunucularına çoğaltılarak son kullanıcıdan gelen içerik talepleri içerik sağlayının sunucusuna gitmeden direkt olarak CDN kenar sunucusundan servis edilir.

Video performansı açısından streaming media ve progressive indirme arasındaki fark nedir ?

Progressive indirme, video dosyalarının HTTP ile indirilmesini belirtir. HTTP ile video indirmenin temelde herhangi bir web sayfasından dosya ya da farklı bir içerik indirmekten bir farkı yoktur ve günümüzde en çok kullanılan yöntemdir.

Streaming ise dijital görüntü/ses iletimi sağlayabilen özelleştirilmiş içerik oynatıcı sunucular ile yapılabilmektedir. Video içeriğinin oynatılabilmesi, Video Oynatıcı ve Video Sunucusu arasındaki bağlantı protokolleri ile yönetilmektedir.

Kimler CDN’e ihtiyaç duyar ?

CDN’ler temelde dosya, resim, betik ve diğer içeriklerin hızlı ve düşük gecikmeli servis edilmesine dayanan herhangi bir online servisin performans ve kullanıcı deneyiminden sorumludur.

Gecikmeye duyarlı olan İnternet üzerinden yayın yapan servisler veya diğer Over-The-Top (online video servisi) hizmet sağlayıcıları için CDN hizmetinden faydalanmak ayrılamaz bir parça haline gelmiştir. Bu tür kuruluşlar içerik servisi için kendi özel CDN’lerini kurarlar ya da bunun için bir CDN hizmet sağlayıcısıyla anlaşırlar. CDN’ler dağıtık bir ağ yapısına sahip firmalar için bir gelir akışı da sağlarlar. Örneğin Telekom operatörleri altyapılarıyla CDN servislerini pazara taşıyarak gelir elde edebilirler. Ayrıca CDN’leri kullanarak maliyetleri düşürmek için altyapılarındaki trafik akışını kontrol edebilirler.